Zaman Yönetimi, Çalışma Alışkanlıkları ve Başarıyı Arttırmaya Yönelik Ebeveyn-Ergen Çatışma Çözümü Modeli

Çatışma yaşamın doğal ve kaçınılmaz bir parçasıdır ve insanlar yapıcı bir şekilde yüz yüze müzakere ederek çatışmalarını şiddete yönelmeden dönüştürmeyi ve çözmeyi başarabilirler. Sosyalleşme süreci içerisinde çocuk, ebeveynlerinin kendi aralarındaki çatışmalara yönelimlerini, çocuk ve ebeveyn arasındaki ihtiyaç ve sorunların ele alınış biçimlerini gözlemleyerek, katılımcısı olarak çatışmaları nasıl ele alacağını öğrenmektedir (Feldman, Masalha, Derdikman-Eiron, 2010).

Müzakere eğitimi, çatışmaların yapıcı çözümlenebilmesi, daha ahenkli ilişkilerin oluşturulabilmesi için  bilgi, beceri, tutum ve değerler açısından bireylerin eğitilmesidir (Johnson & Johnson, 2006). Müzakereci Arabulucular Derneği, Dokuz Eylül Üniversitesi Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Araştırma Uygulama Merkezi  işbirliğinde eğitim kurumunun psikolojik danışmanlık servisince öğrencilerin akademik başarılarını arttırmak amacıyla ebeveynler ve ergenler arasındaki çatışmaların çözümüne yönelik çatışma çözümü, uzlaşma ve müzakere hizmeti verilmektedir.

“Macaristan/Budapeşte InPact Kongresi’ne” kabul edilen ve sunularak yayınlanan bu araştırmada;
(a) Çatışma konularını
(b) Çözüm süreçlerini
(c) Ebeveyn-ergen çiftlerinin amaçlarına ulaşıp ulaşmadıklarını incelenmiştir.

Katılımcıları 189 ergen ve çatışma içinde oldukları ebeveynleri oluşturmaktadır. Toplam olarak 378 kişi çatışma çözümü, uzlaşma, müzakere ve arabuluculuk sürecine katılmıştır.
Sonuçlara göre özellikle sınavlara hazırlık sürecindeki ergenlerin, aileleriyle çatışma yaşadıkları konular sıklık sırasına göre;

• Zaman yönetimi
• Ders çalışmaya az zaman ayırma
• İnternet kullanımı
• Çalışma alışkanlığı edinme
• Öfkeyi kontrol edememe
• Değer çatışmaları
• Mesleki ve kariyer hedeflerine farklılıklar
• Farklı okul tercihlerine yönelme
• Kardeş çatışmaları

olarak olarak bulunmuştur.

Bu model ile 189 ergen-aile çatışmasının 144’ü (76.19%) amaçlarına ulaşabildiklerini ve uzlaştıklarını ifade etmiştir. Bu oran, başarı yüzdesi bakımından bir örnek teşkil etmektedir. Bu sayede öğrencilerin akademik başarıları, sınavlardan aldıkları puanlar ve ders çalışma alışkanlıklarında gözle görülür derecede artış sağlanmıştır. Katılımcıların 45’i (23.80%) amaçlarına ulaşamadıklarını belirtmiştir. Bu katıımcılara arabuluculuk hizmeti sunulmuş ve çatışmalar kazan-kazan ilkesine göre çözülmüştür. Özetle, kurumda uygulanan bu model ile neredeyse %100 başarı sağlanmaktadır.

Feridun Balcı, Müzakereci Arabulucular Derneği Başkanı; Müzakereci-Arabulucu, Eğitim, Yaşam Koçu
Kemal Balkan, Dokuz Eylül University, Master Student
Yunus Havan, Dokuz Eylül University